Είναι αστείο, αλλά οι ταπεινοί βοσκοί έχουν αναδειχθεί ως η κυριότερη απειλή για τις Δυνάμεις Ειδικών Επιχειρήσεων στις αχανείς ερημικές εκτάσεις της Μέσης Ανατολής. Βοσκοί ανακάλυψαν την άτυχη περίπολο Bravo-Two-Zero της SAS το 1991 στο Ιράκ, βοσκοί ανακάλυψαν και την μυστική αεροπορική βάση των Ισραηλινών επίσης στο Ιράκ, η οποία υποστήριξε τις αεροπορικές επιδρομές της Αεροπορίας και των Ειδικών Δυνάμεων του Ισραήλ κατά την Επιχείρηση “Βρυχώμενος Λέων” (Operation “Roaring Lion”). Και φυσικά, ας μην ξεχνάμε μία άλλη διάσημη πλέον περίπτωση (Operation “Red Wings”) το 2005, όπου βοσκοί ανακάλυψαν μία περίπολο των SEAL στο Αφγανιστάν, οδηγώντας στην εξόντωση όλων των μελών της πλην ενός που διέφυγε και διασώθηκε αργότερα.
Τις πληροφορίες για την μυστική ισραηλινή βάση μέσα στο Ιράκ έδωσε ρεπορτάζ της αμερικανικής εφημερίδας Wall Street Journal. Η βάση στήθηκε στο δυτικό Ιράκ με σκοπό να υποστηρίξει τις αεροπορικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν. Ο κύριος ρόλος της ήταν ως προωθημένη βάση επιχειρήσεων (Forward Operating Base – FOB) δυνάμεων Έρευνας και Διάσωσης Μάχης (Combat Search and Rescue- CSAR), οι οποίες θα έσπευδαν να διασώσουν Ισραηλινούς πιλότους που πιθανώς καταρρίπτονταν στο έδαφος του Ιράν.
Η προώθηση δυνάμεων CSAR κοντά στο επικείμενο θέατρο αεροπορικών επιχειρήσεων αποτελεί καθιερωμένη διαδικασία των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων. Λίγο πριν την έναρξη των αεροπορικών βομβαρδισμών στο Αφγανιστάν τον Οκτώβριο του 2001, αμερικανικές δυνάμεις CSAR αναπτύχθηκαν τόσο στο γειτονικό Ουζμπεκιστάν στον βορρά όσο και στο Πακιστάν στον νότο. Στην περίπτωση των Ισραηλινών, η παρεμβολή μία τεράστιας έκτασης (Συρία, Ιορδανία, Ιράκ) από τις αεροπορικές βάσεις στο Ισραήλ μέχρι το Ιράν καθιστούσε την εκτέλεση CSAR πρακτικά αδύνατη. Ως εκ τούτου απαιτείτο μία προωθημένη βάση κοντά στο Ιράν.
Η μυστική βάση των Ισραηλινών στο δυτικό Ιράκ έφερε τις δυνάμεις CSAR περίπου 1.600 χιλιόμετρα εγγύτερα στο Ιράν, προσφέροντας την δυνατότητα για άμεση αντίδραση σε περιπτώσεις κατάρριψης μαχητικών της IAF. Με βάση τις ασκήσεις Αμερικανών και Ισραηλινών σχετικά με την εγκαθίδρυση μίας αεροπορικής βάσης FOB, η μυστική βάση αποτελείτο από έναν σταθμό ανεφοδιασμού με καύσιμα και ανταλλακτικών για τα ελικόπτερα CH-3D Yas’ur (“Θυελλόπτερο”) και τα C-130J Shimshon (“Σαμψών”) της 7ης Πτέρυγας, η οποία συγκεντρώνει όλες τις ελίτ μονάδες της IAF. Στην προκειμένη περίπτωση αναπτύχθηκαν ομάδες της Μονάδας Έρευνας και Διάσωσης Μάχης «669» και ομάδες της Μονάδας “5700” (Yakhsa), η οποία ειδικεύεται στην οργάνωση προσωρινών διαδρόμων προσγείωσης και την καθοδήγηση και τον εναέριο έλεγχο των διαφόρων ιπτάμενων μέσων που θα επιχειρούσαν από την βάση.
Παράλληλα, η μυστική βάση απετέλεσε «εξέδρα» εξαπόλυσης ομάδων Δυνάμεων Ειδικών Επιχειρήσεων, οι οποίες προσγειώθηκαν με ελικόπτερα βαθιά μέσα στο Ιράν, δίπλα σε στρατηγικούς στόχους, όπως αντιαεροπορικά πυραυλικά συστήματα, βάσεις βαλλιστικών πυραύλων, σταθμούς ραντάρ, αεροπορικές βάσεις αναχαιτιστικών αεροσκαφών, με σκοπό να εκτελέσουν πλήγματα με δρόνους Θέας Πρώτου Προσώπου (FPV) και κατευθυνόμενα βλήματα, όπως το Spike LR. Ανάμεσα σε αυτές τις ομάδες περιλαμβάνονταν και ομάδες της Μονάδας 5101 «Αλκυόνη» (Shaldag), οι οποίες ειδικεύονται στην κατάδειξη στόχων στα μαχητικά αεροσκάφη της IAF.
Σύμφωνα με την αποκάλυψη της Wall Street Journal (Μάιος 2026), η μυστική ισραηλινή βάση βρισκόταν στη δυτική έρημο του Ιράκ. Συγκεκριμένα, αναφορές από αναλυτές OSINT και τοπικά μέσα προσδιορίζουν την τοποθεσία ως εξής:
- Η βάση φέρεται να ήταν εγκατεστημένη στην έρημο Nukhayb (Αλ-Νουχαΐμπ), η οποία βρίσκεται ανάμεσα στις επαρχίες Najaf (Νατζάφ) και Anbar (Ανμπάρ), κοντά στα σύνορα με τη Σαουδική Αραβία.
- Η τοποθεσία εντοπίστηκε σε δορυφορικές εικόνες περίπου 180 χιλιόμετρα (112 μίλια) νοτιοδυτικά της πόλης Karbala (Καρμπάλα) ή 110 μίλια δυτικά της Najaf.
- Πρόκειται για έναν αυτοσχέδιο διάδρομο προσγείωσης (μήκους περίπου 1,6 χλμ.) που κατασκευάστηκε πάνω σε μια ξηρή λίμνη.
- Η τοποθεσία επιλέχθηκε λόγω της τεράστιας έκτασης της ερήμου και του εξαιρετικά μικρού πληθυσμού, γεγονός που την καθιστούσε ιδανική για τη διατήρηση της μυστικότητας
Η βάση αυτή θεωρείται πλέον ανενεργή, καθώς ιρακινές πηγές ασφαλείας ανέφεραν ότι η περιοχή είναι πλέον «καθαρή».
Όπως προαναφέραμε, η βάση άρχισε να αποκαλύπτεται όταν ένας Ιρακινός βοσκός στην έρημο παρατήρησε ασυνήθιστη στρατιωτική δραστηριότητα, συμπεριλαμβανομένων ελικοπτέρων και ένοπλων ανδρών σε μια περιοχή που θεωρούνταν ερημική. Στις 5 Μαρτίου 2026, μετά την αναφορά του βοσκού, μια ιρακινή μονάδα (με οχήματα HMMWV) στάλθηκε να ερευνήσει. Καθώς πλησίαζαν, ισραηλινά αεροσκάφη επιτέθηκαν στην ιρακινή περίπολο για να προστατεύσουν τη μυστικότητα της βάσης, με αποτέλεσμα τον θάνατο ενός Ιρακινού στρατιώτη και τον τραυματισμό άλλων δύο.
Μετά το επεισόδιο, αναλυτές δορυφορικών εικόνων εντόπισαν έναν πρόσφατα κατασκευασμένο αεροδιάδρομο μήκους περίπου 1.600 μέτρων πάνω σε μια ξηρή λίμνη στην έρημο, σε μια περιοχή ανάμεσα στη Νατζάφ και την Ανμπάρ.
Εδώ να υπενθυμίσουμε την πρόσφατη αμερικανική επιχείρηση διάσωσης του δεύτερου πιλότου του καταρριφθέντος F-15E μέσα στο Ιράν, όπου δύο MC-130 που προσγειώθηκαν σε ανάλογο πρόχειρο διάδρομο κόλλησαν στην λάσπη, με αποτέλεσμα να εγκαταλειφθούν αφού πρώτα ανατινάχτηκαν από τους Αμερικανούς και εν τέλει βομβαρδίστηκαν από την USAF για να μην πέσουν απόρρητες τεχνολογίες στα χέρια των Ιρανών.
Και οι Ισραηλινοί είχαν ένα ατύχημα στην μυστική βάση, όταν δύο ισραηλινά ελικόπτερα συγκρούστηκαν στο έδαφος κατά την διάρκεια αμμοθύελλας στο Ιράκ. Παρά τις σοβαρές ζημιές στο ένα αεροσκάφος, δεν υπήρξαν τραυματισμοί, και έτσι αποφεύχθηκε θανατηφόρο ατύχημα ανάλογο με αυτό που συνέβη στον πρόχειρο διάδρομο προσγείωσης Desert One, όταν έναν ιπτάμενο τάνκερ και ένα CH-53H της αμερικανικής δύναμης διάσωσης των Αμερικανών ομήρων της Τεχεράνης (Operation “Eagle Claw”, Απρίλιος 1980) συγκρούστηκαν και ανατινάχτηκαν.
Εκτός από την μυστική βάση της Αλ Νουχαΐμπ, δύο άλλες βάσεις στο Ιράκ χρησιμοποιήθηκαν για την υποστήριξη των αεροπορικών επιθέσεων στο Ιράν:
- K-1 (Κιρκούκ): Χρησιμοποιήθηκε κυρίως ως κέντρο συλλογής πληροφοριών και ηλεκτρονικού πολέμου. Λόγω της εγγύτητάς της στις βόρειες περιοχές, χρησίμευσε για την παρακολούθηση των κινήσεων των φιλοϊρανικών πολιτοφυλακών που προσπάθησαν να παρεμποδίσουν τις αεροπορικές επιχειρήσεις.
- K-2 (Μπάιτζι): Λειτούργησε ως κόμβος ανεφοδιασμού για ελικόπτερα που συμμετείχαν σε επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης (CSAR), παρέχοντας ένα “ασφαλές καταφύγιο” για καύσιμα και πυρομαχικά μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα.
Μετά τις αποκαλύψεις για την ισραηλινή βάση και την κλιμάκωση της έντασης με το Ιράν, η κατάσταση στις K-1 και K-2 είναι η εξής:
- Πλήρης Ιρακινός Έλεγχος: Μετά την αποχώρηση των περισσότερων τμημάτων του Συνασπισμού, οι βάσεις ελέγχονται από τον Ιρακινό Στρατό. Ωστόσο, υπάρχουν αναφορές για παρουσία συμβούλων των ΗΠΑ σε περιορισμένους τομείς.
- Ασφάλεια: Η ασφάλεια στις βάσεις έχει ενταθεί δραματικά. Η κυβέρνηση της Βαγδάτης φοβάται αντίποινα από το Ιράν ή τις πολιτοφυλακές (όπως η Kata’ib Hezbollah) που θεωρούν ότι οποιαδήποτε βάση με δυτική παρουσία διευκόλυνε το Ισραήλ.
