Μία εκπληκτική επιχείρηση Έρευνας και Διάσωσης Μάχης εκτέλεσαν οι Δυνάμεις Ειδικών Επιχειρήσεων ΗΠΑ (USSOF) και η Αμερικανική Αεροπορία (USAF), επιτυγχάνοντας να αρπάξουν κυριολεκτικά μέσα από τα χέρια των Ιρανών τον δεύτερο πιλότο του καταρριφθέντος F-15E, σε βάθος 320 χιλιόμετρα από τις ιρανικές ακτές στον Περσικό Κόλπο ή 370 χιλιόμετρα από χερσαία σύνορα.
Ωστόσο, δεν θα έπρεπε να απορούμε με τις ικανότητες Ανάκτησης Προσωπικού (Personnel Recovery– PR) των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων και συγκεκριμένα της USAF, η οποία είναι ο βασικός φορέας και «εκτελεστικός αντιπρόσωπος» αυτών των επιχειρήσεων. Όχι αδικαιολόγητα, καθώς τα κύρια μέσα μεταφοράς και υποστήριξης τέτοιων επιχειρήσεων είναι συνήθως αεροπορικές πλατφόρμες.
Η επιχείρηση CSAR στο Ιράν μπορεί να συγκριθεί με την επίσης φημισμένη επιχείρηση διάσωσης του Αντισμήναρχος Iceal “Gene” Hambleton, μετά την κατάρριψη πάνω από το Νότιο Βιετνάμ (αλλά σε ελεγχόμενη από τους Βιετκόνγκ και Βορειοβιετναμέζους περιοχή) ενός αεροσκάφους Ηλεκτρονικού Πολέμου EB-66C από αντιαεροπορικό πύραυλο SA-2 τον Απρίλιο του 1972. Τέτοιες επιχειρήσεις CSAR ήταν μία επικίνδυνη ρουτίνα της USAF και των ομάδων διάσωσης των Ειδικών Δυνάμεων, αφορώντας όχι μόνον πιλότους αλλά και Ομάδες Αναγνώρισης (Recon Team) της MACV–SOG εντός του εδάφους του Λάος και της Καμπότζης που περικυκλώνονταν από εχθρικές δυνάμεις βαθιά μέσα στην ζούγκλα.
Στην προκειμένη περίπτωση, το σχέδιο διάσωσης θύμιζε πολύ έντονα εκείνο της Επιχείρησης «Νύχι Αετού» (Eagle Claw) το 1980, η οποία είχε σκοπό την απελευθέρωση των ομήρων της αμερικανικής πρεσβείας στην Τεχεράνη. Όπως και τότε, το παρόν σχέδιο προέβλεπε την προσγείωση αεροσκαφών ειδικών επιχειρήσεων MC-130J Commando (την σημερινή έκδοση των MC-130Ε CombatTallon) σε έναν χωμάτινο διάδρομο πίσω από τα βουνά Ζάγκρος, στα οποία είχε πέσει ο πιλότος. Δύο ΜC-130 μετέφεραν δύο μεταφορικά ΜΗ-6M και δύο επιθετικά AΗ-6M, τα οποία ξεφορτώθηκαν στον διάδρομο, οποίος οργανώθηκε ως Προωθημένη Βάση Επανοπλισμού και Ανεφοδιασμού (FARP: Forward Arming and Refueling Point).
Αναφορές για συμμετοχή «εκατοντάδων μελών των Ειδικών Δυνάμεων» μπορεί να υποκρύπτουν ότι τα MC-130 που προσγειώθηκαν ήταν περισσότερα από δύο. Σίγουρα, υπήρξε μία δύναμη ασφαλείας/ προστασίας της FARP και μία δύναμη έρευνας και διάσωσης.
Από τις μέχρι τώρα πληροφορίες από τον Τύπο και τις ανακοινώσεις του αμερικανικού Υπουργείου Αμύνης, η διάσωση εκτελέστηκε από μία δύναμη της SEAL Team Six (DevGru), η οποία πέταξε με τα ΜΗ-6Μ – υπό την προστασία και υποστήριξη των ΑΗ-6Μ – μέχρι το σημείο που κρυβόταν ο πιλότος, και τον άρπαξε μέσα από τα χέρια των ιρανικών δυνάμεων που πλησίαζαν. Αυτό κατέστη δυνατό, χάρις στην δημιουργία ενός «δακτυλιδιού φωτιάς» από δεκάδες μαχητικά και μη επανδρωμένα της USAF, το οποίο συνόδευε τόσο τον πιλότο κατά την διαφυγή του όσο και την δύναμη διάσωσης. Όπως ανακοίνωσε το αμερικανικό Υπουργείο Αμύνης, η διαταγή ήταν να πυροβολούν οποιονδήποτε άρρενα σε στρατεύσιμη ηλικία που πλησίαζε την περιοχή διαφυγής του πιλότου.
Όπως φαίνεται, όλα τα αεροπορικά μέσα και τα μέσα ηλεκτρονικού πολέμου και κυβερνοπολέμου των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο είχαν εστιάσει σε αυτή την μικρή περιοχή διαφυγής του πιλότου. Έτσι εξηγείται ότι την δεύτερη φορά επέμβασης της διασωστικής δύναμης δεν υπήρξαν απώλειες αεροπορικών μέσων, σε αντίθεση με την προηγούμενη διάσωση του πρώτου πιλότου όπου υπήρξαν σημαντικές απώλειες αεροσκαφών και ελικοπτέρων.
Η μοίρα, ωστόσο, δεν άφησε τους Αμερικανούς να πάρουν μία ολοκληρωμένη ρεβάνς για την τραγωδία στο σημείο “Desert One”, όπου κατά την Επιχείρηση «Νύχι Αετού» ένα ελικόπτερο RH-53D Sea Stallion έπεσε επάνω σε ένα EC-130E με καύσιμα, με αποτέλεσμα μία καταστροφική έκρηξη που προκάλεσε τον θάνατο οκτώ Αμερικανών και την καταστροφή ενός MC-130 και ενός RH-53D. Άλλα πέντε ελικόπτερα του ιδίου τύπου εγκαταλείφθηκαν άθικτα στην έρημο.
Στην επιχείρηση CSAR του 2026, δύο MC-130J κώλυσαν στην λάσπη – σύμφωνα με το αμερικανικό Πεντάγωνο – αδυνατώντας να απογειωθούν. Αποφασίστηκε η εγκατάλειψή τους, αφού πρώτα οι Αμερικανοί κομμάντος τα ανατίναξαν με εκρηκτικά που τοποθέτησαν σε καίρια απόρρητα εξαρτήματα και συστήματα. Μαζί με τα δύο C-130 εγκαταλείφθηκαν και τα τέσσερα Little Bird καθώς δεν υπήρχε χρόνος για την φόρτωσή τους στα τρία εφεδρικά ΜC-130 που έσπευσαν στο σημείο. Αυτό δείχνει ότι οι Ιρανοί βρίσκονταν κοντά – είτε με φυσικό τρόπο, είτε με δρόνους που μπορεί να πλησίαζαν. Τα μαχητικά αεροσκάφη που κάλυπταν την επιχείρηση κλήθηκαν να καταστρέψουν τα δύο MC-130 και τα τέσσερα Little Bird στερώντας από τις ΗΠΑ μία εντελώς «καθαρή» νίκη, αν και η επιχείρηση υπήρξε επιτυχής κατά 100% όσον αφορά τον αντικειμενικό της σκοπό.
Τι επόμενες ημέρες είναι λογικό να έλθουν στο φως περισσότερες λεπτομέρειες για την διάσωση, οι οποίες θα συμπληρώσουν την εικόνα ή και μπορεί να την αλλάξουν ριζικά. Οπότε, μία νέα εκτίμηση θα είναι απαραίτητη.
