Η Γαλλία θα επωμιστεί το πλήρες κόστος ανάπτυξης του Rafale F5, μετά την κατάρρευση της συμφωνίας συνεπένδυσης με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα στα τέλη Δεκεμβρίου 2025, σύμφωνα με τη La Tribune.
Η εξέλιξη αυτή προσθέτει δισεκατομμύρια σε έναν ήδη πιεσμένο γαλλικό αμυντικό προϋπολογισμό, καθυστερεί τις παραδόσεις της επόμενης γενιάς του μαχητικού και αφήνει το συνοδευτικό stealth μη επανδρωμένο μαχητικό χωρίς χρηματοδοτούμενο πρόγραμμα.
Μια εταιρική σχέση 3,5 δισ. ευρώ που δεν υλοποιήθηκε ποτέ
Το Άμπου Ντάμπι ήταν έτοιμο να συνεισφέρει έως και 3,5 δισ. ευρώ σε ένα συνολικό υπόλοιπο κόστους περίπου 5 δισ. ευρώ για το πρόγραμμα F5, σύμφωνα με τη La Tribune. Όμως η συμφωνία κατέρρευσε μετά από μήνες αδιεξόδου σχετικά με το τι θα λάμβαναν τα ΗΑΕ ως αντάλλαγμα.
Τα Εμιράτα ζητούσαν στενή συμμετοχή στην ανάπτυξη του μαχητικού, ιδίως πρόσβαση σε προηγμένες τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένων των οπτρονικών συστημάτων. Η Γαλλία αρχικά εξέτασε το ενδεχόμενο, αλλά τελικά αρνήθηκε να μοιραστεί αυτές τις δυνατότητες, αφήνοντας τα ΗΑΕ αντιμέτωπα με έναν λογαριασμό πολλών δισεκατομμυρίων χωρίς ουσιαστικό τεχνολογικό όφελος.
Η ένταση κορυφώθηκε κατά την επίσκεψη του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν στο Άμπου Ντάμπι στα τέλη Δεκεμβρίου 2025. Η συνάντηση με τον πρόεδρο των ΗΑΕ, σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζάιντ, φέρεται να πήγε άσχημα. Τα ΗΑΕ αποχώρησαν από τις διαπραγματεύσεις και ο Μακρόν φέρεται να εξέφρασε την οργή του προς τη DGA και το Γαλλικό ΓΕΕΘΑ για τον κακό χειρισμό.
Οι συνέπειες ενσωματώνονται τώρα στην επικαιροποιημένη Στρατιωτική Προγραμματική Νομοθεσία (LPM) της Γαλλίας, η οποία θα παρουσιαστεί στο Υπουργικό Συμβούλιο στις 8 Απριλίου 2026. Η αναθεωρημένη LPM προσθέτει 36 δισ. ευρώ στο αρχικό πλαίσιο των 413 δισ., αλλά οι αξιωματούχοι παραδέχονται ότι δεν επαρκεί.
Τι είναι το Rafale F5 και πόσο κοστίζει
Το μέγεθος του κόστους που η Γαλλία πρέπει πλέον να καλύψει μόνη της αντικατοπτρίζει τη φιλοδοξία του προγράμματος.
Συχνά αποκαλούμενο «Super Rafale», το F5 θα ενσωματώνει:
- το ραντάρ Thales RBE2 XG τεχνολογίας GaN
- αναβαθμισμένο σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου SPECTRA
- νέα οπτρονικά συστήματα
- conformal fuel tanks
- δυνατότητα μεταφοράς του ASN4G, υπερηχητικού πυραύλου πυρηνικής αποτροπής με scramjet της MBDA
Το αεροσκάφος θα κινείται από τον νέο κινητήρα Safran M88 T‑REX, αναβαθμισμένη έκδοση του M88 που παρουσιάστηκε στο Paris Air Show 2025. Ο T‑REX αυξάνει την ώση με μετάκαυση κατά 20%, φτάνοντας τα 88 kN, μέσω βελτιωμένου συμπιεστή χαμηλής πίεσης, νέων υλικών τουρμπίνας, προηγμένων κυκλωμάτων ψύξης και αεροδυναμικά βελτιστοποιημένου ακροφυσίου — όλα εντός του ίδιου φυσικού περιβλήματος.
Η DGA έχει ήδη κοινοποιήσει συμβάσεις ανάπτυξης άνω των 4 δισ. ευρώ, με στόχο ένταξης σε υπηρεσία γύρω στο 2035.
Ένα ακόμη φιλόδοξο στοιχείο είναι το συνοδευτικό stealth UCAS, βασισμένο στο nEUROn, σχεδιασμένο για αποστολές SEAD σε συνεργασία με το επανδρωμένο μαχητικό. Όμως και αυτό το πρόγραμμα φαίνεται να αντιμετωπίζει πρόβλημα χρηματοδότησης.
UCAS: ανακοινώθηκε αλλά δεν ξεκίνησε
Μιλώντας στο Boursorama στις 5 Μαρτίου 2026, ο CEO της Dassault Aviation, Éric Trappier, ήταν ξεκάθαρος:
«Δεν υπάρχει πρόγραμμα που να έχει ξεκινήσει μέχρι σήμερα», είπε. «Ανακοινώθηκε από τις αρχές μας τα προηγούμενα χρόνια, αλλά δεν έχει εκκινήσει. Αναζητούμε εταίρους».
Το UCAS ανακοινώθηκε επίσημα τον Οκτώβριο 2024 και παρουσιάστηκε σε mockup στο Paris Air Show 2025. Η LPM διέθεσε μόλις 128 εκατ. ευρώ για προπαρασκευαστικές εργασίες UCAV την περίοδο 2024–2026 — ένα κλάσμα όσων απαιτούνται για πλήρη ανάπτυξη.
Η επένδυση της Dassault ύψους 200 εκατ. δολαρίων στην startup Harmattan AI τον Ιανουάριο 2026, με επίκεντρο το manned‑unmanned teaming για F5 και UCAS, δείχνει ότι η εταιρεία προχωρά τεχνολογικά ακόμη και χωρίς επίσημο πρόγραμμα. Αλλά χωρίς σύμβαση από τη DGA, το UCAS παραμένει μια ανακοίνωση χωρίς χρηματοδότηση. Η απώλεια των Εμιράτων ως πιθανού συνεπενδυτή κάνει την εκκίνηση ακόμη πιο αβέβαιη.
Η κατάρρευση του SCAF περιορίζει ακόμη περισσότερο τις επιλογές της Γαλλίας
Η αναζήτηση εταίρων από τον Trappier έρχεται σε μια περίοδο όπου η Γαλλία έχει πλέον ελάχιστους συμμάχους πρόθυμους να συγχρηματοδοτήσουν προγράμματα μαχητικών.
Το τριεθνικό SCAF με Γερμανία και Ισπανία βρίσκεται σε κρίσιμη κατάσταση. Το Βερολίνο και το Παρίσι έθεσαν προθεσμία τα μέσα Απριλίου 2026, αλλά το συμβούλιο εργαζομένων της Airbus Deutschland αντιτίθεται δημόσια στη μεσολάβηση, ενώ γερμανικές πολιτικές φωνές προκρίνουν έξοδο προς το GCAP ή εθνική λύση.
Η απώλεια της εμιρατινής συνεισφοράς περιορίζει επίσης τα διαθέσιμα κονδύλια για άλλα προγράμματα που ανταγωνίζονται για τον ίδιο προϋπολογισμό, συμπεριλαμβανομένου του SCAF. Αν το ευρωπαϊκό πρόγραμμα καταρρεύσει, η Γαλλία θα βρεθεί αντιμέτωπη με την ανάγκη χρηματοδότησης μιας επόμενης γενιάς μαχητικού αποκλειστικά με εθνικούς πόρους.
Η μεταφορά τεχνολογίας ως επαναλαμβανόμενο αγκάθι
Η εμπειρία των Εμιράτων εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο της γαλλικής αμυντικής διπλωματίας.
Το Φεβρουάριο 2026, το Συμβούλιο Αμυντικών Προμηθειών της Ινδίας ενέκρινε πρόταση για 114 Rafale στο πλαίσιο του προγράμματος MRFA, αξίας έως 40 δισ. δολαρίων. Η Dassault αναμένεται να δημιουργήσει δεύτερη γραμμή παραγωγής στη Χαϊντεραμπάντ, με περίπου 96 αεροσκάφη να κατασκευάζονται τοπικά.
Ωστόσο, ινδικά μέσα και αναλυτές εκφράζουν ανησυχίες παρόμοιες με αυτές των Εμιράτων: η Ινδία θα παραμείνει εξαρτημένη από τη Dassault για την ενσωμάτωση εγχώριων όπλων και αισθητήρων — κάτι που συγκρούεται με τις φιλοδοξίες αυτονομίας του Make in India. Η τελική σύμβαση δεν έχει υπογραφεί και δεν αναμένεται πριν τα τέλη του 2026.
Η «διπλωματία Rafale» στον Κόλπο αποκαθιστά την εμπιστοσύνη — προς το παρόν
Οι σχέσεις Γαλλίας–ΗΑΕ έχουν, σύμφωνα με πληροφορίες, αποκατασταθεί μετά τη ρήξη του 2025. Η συνεχιζόμενη σύγκρουση με το Ιράν και η γαλλική στρατιωτική υποστήριξη προς τα Εμιράτα — συμπεριλαμβανομένων Γάλλων πιλότων Rafale που εκτελούν καθημερινές αναχαιτίσεις εναντίον ιρανικών drones Shahed πάνω από τον εμιρατινό εναέριο χώρο — έχουν ενισχύσει την εμπιστοσύνη.
Τα ΗΑΕ παραμένουν ο μεγαλύτερος εξαγωγικός πελάτης της Dassault. Η παραγγελία 80 Rafale F4 του 2021, αξίας περίπου 16 δισ. ευρώ, είναι η μεγαλύτερη εξαγωγική σύμβαση στην ιστορία της γαλλικής αμυντικής βιομηχανίας, με παραδόσεις 2026–2031. Συζητήσεις για επιπλέον 20 αεροσκάφη βρίσκονται επίσης σε εξέλιξη.
Η La Tribune σημειώνει ότι αρκετές πηγές δεν αποκλείουν επιστροφή των Εμιράτων στο τραπέζι της συνεπένδυσης για το F5 μετά το 2027, όταν το γεωπολιτικό περιβάλλον σταθεροποιηθεί. Προς το παρόν, όμως, η Γαλλία πορεύεται μόνη της.
